Rouwen, een universeel proces
4 minuten lezen, geschreven op 12 april 2023, bijgewerkt op 1 oktober 2026
Wat weet ik zelf van rouwen?
Deze blog schreef ik naar aanleiding van de podcast die ik met Marianne Heemskerk van Widows & Widowers over rouw maakte. Héél fijn om dit samen met haar te doen. Luister de podcast.
Laat de liefde van je overleden geliefde de kracht zijn om jezelf te helen.
Als er iets als een rode draad door mijn leven loopt, dan is het wel rouwen om geliefden, en ze loslaten. Het begon toen ik twee was, met het loslaten van mijn biologische vader, via een scheiding. Een aantal jaren later mocht ik mijn moeder loslaten, na een ziekbed van acht jaar. Vier jaar daarna stond de dood bij mijn stiefvader voor de deur. Ik was pas 27.
In de loop der jaren mocht ik nog veel meer mensen loslaten: familie, vrienden, liefdesrelaties, collega’s. Allemaal dierbaar, en toch wíst ik dat het voor mij het beste was om door te lopen. Mijn eigen pad te volgen, het pad van mijn hart. Soms een heel eenzaam pad, waarop ik alles alleen leek te moeten doen en dragen.
Nu, jaren later, voel ik me gezegend met wat het me heeft gebracht. Ik ben er dankbaar voor. Voor mezelf, en voor alle mensen die ik al jarenlang in hun rouw mag begeleiden.
Wat raakt een verlies in jou?
Ik heb zelf geen levenspartner aan de dood verloren. Wel ken ik het rouw- en helingsproces goed. En steeds vaker zag ik: elk verlies, welk verlies ook, raakt ook iets in jou aan. Het geeft je een prikkel om in beweging te komen.
Op ons levenspad komen we allemaal levensthema’s tegen. Bijvoorbeeld dat je alles alleen moet doen. Of dat je steeds afgewezen wordt, of verlaten. Een verlies kan precies die thema’s aanraken. Dat doet heel veel pijn. Het zouden ook je thema’s niet zijn als ze geen pijn deden.
Waarom voelt rouw zo eenzaam?
Pijn wijst je de plekken aan waar je nog iets mee mag. Maar we zijn geneigd pijn weg te drukken. Niet voelen. Dan kom je in je hoofd terecht. Je bent altijd druk, je laat je afleiden door de buitenwereld. Ondertussen voelt het heel leeg en eenzaam in je. Herken je dit?
Dat je je eenzaam voelt, is niet zo vreemd. Je bent niet thuis, bij jezelf. Je wilt maar niet onder ogen zien dat je geliefde er niet meer is. En ondertussen mag jij verder met leven. Maar hoe dan?!
Liever zorgen we voor iedereen buiten ons, zonder te merken dat we onszelf buitensluiten. Maar een levensthema werkt net zo lang door, tot jij besluit stil te staan. Tot je jezelf binnenlaat, en voelt hoeveel pijn, verdriet, verslagenheid, woede en onmacht er in je zit.
Hoe laat je je verdriet toe?
Misschien kende je deze gevoelens nog niet zo heftig, en komen ze nu in je rouw naar boven. Aan jou om ze toe te durven laten. Keer op keer. Al die gevoelens willen maar één ding: dat jij ze herkent en doorvoelt, zodat ze jou los kunnen laten.
In de loop der jaren werd me duidelijk dat rouw en heling bij elk verlies eenzelfde soort weg kennen. Meer dan eens hoor ik van cliënten dat ze zich niet meer heel voelen. Gebroken. De bodem is onder hun voeten weggeslagen. Vaak spelen schuld en zelfoordeel mee, naar zichzelf of naar hun kinderen.
Wat gebeurt er als je rondjes blijft lopen?
Je kunt hier jaren in blijven rondlopen. Rondjes draaien om degene die er niet meer is. Zonder dat je het merkt, raak je daarmee steeds verder van jezelf af. Je overleeft, in plaats van te leven.
Je verdwijnt steeds meer in een beeld dat er niet meer is, behalve in je hoofd. Een beeld waar je met man en macht aan vasthoudt. De angst om het los te laten is vaak groot: de angst om in een diepe afgrond te vallen en daar nooit meer uit te komen. Je hoofd denkt dat je de ander zo bij je kunt houden. Maar zo kom je niet tot heling.
Wat laat je geliefde jou na?
Ben je je bewust van wat je geliefde jou heeft nagelaten? Zo zie ik het: onder het diepe verdriet liggen schatten. Wat jullie samen hadden, en wat je overleden partner of geliefde jou nog meegeeft. Die kun je misschien nog niet zien of voelen zolang je vasthoudt aan het oude beeld. Daarvoor mag je door de pijn heen.
Heb je die boodschap begrepen en geheeld, dan zie je jezelf, en je geliefde, in een ander licht. Het wordt letterlijk en figuurlijk lichter in en om je heen. Jij voelt je lichter. Dankbaarder. Zachter. Milder. Rijker.
Loslaten betekent niet dat je je geliefde kwijtraakt. Los, en laten: jij heelt, en het oude beeld van jullie samen krijgt een plek in je leven. Wat blijft, áltijd, is jullie liefde. Die vergaat nooit. Die neem je mee, in je hart.
Door die diepere boodschap te begrijpen, heel jij niet alleen, je komt ook weer tot leven. En dat is precies wat je geliefde zo graag voor jou wil: dat jij leeft.
Wil je hierover praten? Plan een gratis gesprek van twintig minuten. Je hoeft dit niet alleen te doen. Wel zelf. Je bent welkom, lief mens.
Jacqueline
Relatiedeskundige, inspirator en auteur. Eén op één, waar je ook woont. Twintig jaar praktijk, drie boeken. Over mij
Neem contact op
Plan een gratis gesprek
Twintig minuten, via WhatsApp of e-mail. Je spreekt mij, geen assistent, en je beslist daarna zelf.
